Bij het vooruitzetten in het voorjaar is er weinig aan de hand. De wijzers gaan een uur verder, en bij een klok met slagwerk wordt bij elk heel en half uur gewacht tot de klok is uitgeslagen voordat de wijzer verder wordt gedraaid. Wie doordraait terwijl het slagwerk nog loopt, brengt het telwerk uit de pas met de wijzerstand.
De terugweg is de lastige
In het najaar, dit jaar in de nacht van zaterdag op zondag 25 oktober, gaat de klok een uur terug. Bij veel mechanische uurwerken mogen de wijzers niet achteruit worden gedraaid, omdat de hefbomen van het slagwerk daarbij in de verkeerde richting worden belast. De gebruikelijke oplossing is de klok elf uur vooruit te draaien in plaats van een uur terug, waarbij bij elk slagmoment opnieuw wordt gewacht.
Dat kost een paar minuten. Een alternatief is de klok een uur stil te zetten door de slinger tegen te houden, en hem daarna weer op gang te brengen. Dat werkt alleen wanneer iemand er na dat uur aan denkt.
Meteen de gang controleren
De twee momenten per jaar waarop de klok toch wordt aangeraakt, zijn een goed moment om de gang na te lopen. Loopt de klok in de afgelopen maanden voor, dan gaat de slingerlens omlaag. Loopt hij achter, dan gaat de lens omhoog. Een halve slag van de moer is doorgaans al voldoende voor een verschil van enkele seconden per dag.
Het is ook het moment om te kijken of de klok nog waterpas hangt en of de tik aan beide kanten gelijk klinkt. Verzakking van een wand of een verschoven ophangoog laat zich zo vroeg opmerken. De werkwijze staat bij ophangen en bevestigen.
Radiografisch als uitweg
Voor wie de handeling helemaal wil vermijden, is een radiografische klok de eenvoudigste weg. Die ontvangt een tijdsignaal en schakelt zelf om. Nadeel is dat de ontvangst binnen een gebouw met veel beton of metaal kan tegenvallen, en dat de klok dan pas 's nachts opnieuw synchroniseert. Meer daarover bij uurwerk en voeding.
Waar de typen te vergelijken zijn
Radiografische en quartzmodellen staan bij Klokkenconcurrent.nl, volledig adres https://www.klokkenconcurrent.nl/. Mechanische slingerklokken en comtoises staan bij Comtoise-klokken.nl, volledig adres https://comtoise-klokken.nl/.